Solid Surface

صفحات سخت ویژگی خاصی دارند . حالت چهره یک نجار با 20 سال سابقه کار که اولین تولید صفحه سخت خود را انجام داده یا چهره صاحب خانه ای که در یک نمایشگاه وسایل حمام برای اولین بار سطح این صفحات را لمس کرده است، نشان از ویژگیهای منحصر به فرد این محصول دارند . ما همگی هیجان ناشی از دیدن صفحات سخت برای اولین بار را همیشه در خاطر داریم . محصولی که ما را در همان نگاه نخست مجذوب خود کرد . اما براستی داستان صفحات سخت چیست ؟

شاید شنیدن داستان یک فروشنده و نصب کننده این صفحات به این پرسش معنای تازه ببخشد ." می دانید که معرفی محصول برای یک معمار چگونه است ؟ باید یک ساعت منتظر بمانید و بعد شما را به یک اتاق کنفرانس راهنمایی می کنند و بعد می گویند فقط پنج دقیقه فرصت دارید . "

سپس شما وارد اتاق می شوید و کیف نمونه صفحات را طوری روی میز قرار می دهید که داخل آن قابل دیدن نباشد . زمانی که در حال باز کردن کیفتان هستید می گوئید " صفحات سخت بسیار زیبا هستند . مثلا به این نمونه نگاه کنید"

و بعد یک تکه صفحه سخت براق را روی میز جلوی مهندس معمار که چشمانش از تعجب گرد شده است می گذارید .

حالا مهندس از جا بلند می شود و نگاهی به صفحات رنگارنگ داخل کیف شما می اندازد و همکاران خود را صدا می زند " بیایید و به این صفحات نگاه کنید "

صفحات سخت چکار می کنند ؟

ماهیت صفحات سخت مجموعه ای از ویژگیهاست که آنرا محصولی منحصر بفرد می کند ، یعنی همان خواص عملکرد آن .

بعضی از خواص مشترک صفحات سخت عبارتند از :

1.  یکدست بودن . صفحه یا قطعه باید یکنواخت و یکدست باشد یعنی اینکه رنگ یا طرح آن در تمامی نقاط کاملا ً یکنواخت و هماهنگ باشد . همین ویژگی این صفحات است که آنها را از محصولاتی مانند سنگ براق شده یا محصولات پرس شده از جمله تخته چند لایه یا پلاستیک روکش شده متمایز می سازد . آنها شباهت به چوب نیز دارند البته بدون گره یا طرح الیاف چوب .

2. 

صفحات سخت Solid Surface

ابزار پذیر بودن . شاید بگویید که با ابزار مناسب می توان روی هر محصول کار کرد اما نکته اینجاست که با ابزار های چوب می توان روی صفحات سخت نیز کار کرد . شاید همین ویژگی باشد که به صفحات سخت ویژگی جادویی بودن می بخشد . همین خصوصیت رابطه نزدیکی با یک نسبت قدیمی و کهن دارد – کار با چوب ، کابینت سازی ، نجاری – که همیشه تازه و حیاتی باقی می ماند . اغلب درودگران یا نجاران صفحات سخت را دوست دارند ، چرا که به قول انها می توان کارهای زیادی با این صفحات انجام داد . مهارت و تبحر یک درودگر جزو لاینفک کار با صفحات سخت است .

بخشی از ویژگی ابزار پذیر بودن این صفحات این است که می توان این صفحات را تعمیر کرد.

3.  سختی و استحکام (اما شاید طبق صحبتهای بالا زیاد هم سخت نباشند) اگر بخواهیم توضیحات علمی در مورد درجه سختی صفحات ارائه کنیم راه به جایی نمی بریم کافیست بگوییم سخت تر از چوب ، اما نه به سختی فولاد .

4.  سطح صاف و نامتخلخل . از لحاظ فنی و شیمیایی هیچ چیز 100 درصد بدون خلل و فرج نیست . اما صفحات سخت بسیار نزدیک به 100% هستند و از درجه صافی و عدم تخلخل بالایی برخوردار هستند . این صفحات تحت تاثیر آب و تغییرات رطوبت قرار نمی گیرند .

5.  مقاومت در برابر لکه و مواد شیمیایی . اغلب مواد شوینده خانگی و حتی برخی مواد شیمیایی صنعتی نمی توانند به این صفحات صدمه بزنند .

6.  مقاومت در برابر آتش . اغلب صفحات سخت یا مقاوم در برابر آتش هستند یا کند کننده آتش (کند سوز )

7.  استقامت . با توجه به این ویژگی صفحات است که می توانیم به مشتریان ضمانت چند ساله بدهیم . صفحات سخت باید بدون هیچ تغییری سالم باقی بمانند البته بشرطی که صدمه جدی نبینند اما برای چه مدت زمانی ؟ از لحاظ نظری و بر اساس آنچه از خواص شیمیایی این محصول می دانیم اگر بگوییم صدها سال پر بیراه نگفته ایم . قدیمی ترین صفحات آکریلیک عمری 29 تا 30 ساله دارند که بنظر می رسد سلامت این محصولات پس از این مدت گواه ادعای ماست .

8.  چشم نوازی و زیبایی. این صفحات هم زیبایی دارند ، هم احساس و هم چشم نوازند . این صفحات برای نوازش چشم ساخته شده اند .

داخل این صفحات چیست ؟

اغلب محصولات صفحات از دو ماده اصلی ساخته می شوند : یک ماده معدنی طبیعی (بعنوان پر کننده ) و یک رزین (بعنوان ماده چسبنده ) بهمراه افزودنیهای مختلف . این مواد با یکدیگر ترکیب و سپس در یک قالب ریخته می شوند تا طی یک فرایند بهبود تبدیل به صفحه یا یک شکل مثل سینک شوند .

آلومینا تری هیدرات ATH

پر کننده انتخابی در اغلب صفحات سخت نامی بسیار ساده دارد : آلومینا تری هیدرات (Alumina Tri: Hydra= ATH) ATH از بوکسیت اوره (Bauxite Ore) طی فرایند بنام فرآیند بایر (Bayer) گرفته و تصفیه می شود و به شکل پودری قهوه ای رنگ در می آید . بوکسیت نوعی خاک است که نشان می دهد صفحات سخت از یکی از فراوان ترین مواد معدنی طبیعی بر روی زمین ساخته می شود . رنگ قهوه ای این ماده بدلیل ناخالصی های ارگانیک بنام هوبیت (Hubits) موجود در آن است و این یعنی اینکه اکثر ATH مورد استفاده در صفحات سخت باید دوباره تصفیه شود تا به درجه سفیدی خاصی برسد . این درجه سفیدی شفافیت خاصی دارد و برای رنگهای روشن و شفاف مخصوصاً رنگ سفید بکار گرفته می شود .

ATH خواص فیزیکی خیلی خوبی دارد . مقاومت عالی در برابر لکه ، مواد شیمیایی و آب دارد ، شفاف است و نیز آنقدر سخت هست که در برابر ضربه مقاومت بالایی داشته باشد و از طرف دیگر به اندازه کافی نرم هست که قابل ماشین کاری باشد . همچنین آخرین ویژگی تقریباً جادویی آن اینست که نه تنا نمی سوزد بلکه چون آب دارد وقتی مورد حمله گرما قرار می گیرد از خود بخار متصاعد می کند که بهمین دلیل یک کند کننده طبیعی آتش است .

ATH می تواند از 45 تا 70 درصد یک صفحه سخت را تشکیل می دهد . بهمین دلیل است که قیمت ATH تاثیر زیادی روی قیمت صفحات سخت دارد .

سایر پر کننده ها

مواد دیگری نیز بعنوان پر کننده در صفحات سخت بکار می روند . کربنات کلسیم در صفحات سخت اولیه استفاده شد . کوارتز برای ساخت برخی سینک ها استفاده می شود اما آنرا بسیار سخت می کند تا حدی که در ماشینکاری آن مشکلاتی بوجود می آید . پاره ای شرکتها الیاف شیشه ای استفاده می کنند تا به محصولات خود استحکام بخشیده ، آنها را در برابر ضربه مقام کنند . حتی شرکتی وجود دارد که از بازیافت روزنامه ها نوعی پر کننده دوستدار طبیعت تولید و از آن در تولید صفحات خود استفاده می کند .

صفحات سخت بدون پر کننده

شرکتی وجود دارد که به هیچ وجه از ATH استفاده نمی کند . البته این تصمیم گیری در پاسخ به یک نیاز خاص بازار گرفته شده است . مشکل اینجاست که خراش روی صفحات تیره ای که با ATH پر شده باشند سفید می شوند (بدلیل سفیدی ATH) و همچنین در هنگام سمباده زنی پرداخت کار نیز چنین مشکلی بوجود می آید . این شرکت راه حل مشکل را در آن دیده است که رزین خالص در صفحات خود استفاده کند . البته با حذف ATH آنها بسیاری از خواص آن از جمله مقاومت در برابر آتش و نیز سختی آن را از دست می دهند . این کار نقاط قوت و ضعف خود را دارد اما به تولید کننده امکان می دهد تا رنگهای تیرهٌ عمیق را در اختیار مشتریان خود قرار دهند که در هیچ جای دیگر پیدا نمی شود . آنها برای دفاع از محصول خود می گویند که  می توانند آنرا به سختی آهن بسازند اما مشکل اینجاست که آنوقت محصول شبیه آهن خواهد بود .

رزین ها                                                                                  

دو خانواده اصلی رزین در تولید صفحات سخت بکار گرفته می شوند : آکریلیک و پلی استر . استفاده از رزین کاملا ً آکریلیک صفحاتی به ما می دهد که گرما نرم هستند یعنی اینکه می توان آنها را گرم نمود ، به حالتی خاص خم کرد و سپس آنرا سرد و سخت کرد بدون اینکه هیچ کدام از خواص خود را از دست بدهد . دیگر تفاوت اصلی رزین آکریلیک با پلی استر اینست که صفحات آکریلیک تحت تاثیر اشعه ماورای بنفش که در نور طبیعی موجود است قرار نمی گیرند .

رزین های پلی استر (از جمله آنهایی که با آکریلیک اصلاح شده اند یعنی بارزین های آکریلیک ترکیب شده اند ) برای مصارفی که نیاز به استحکام بالا دارند در صفحات سخت مصرف می شوند از جمله مصارف فضای باز مانند: بدنه قایق و هواپیما . صفحات سختی که با این رزینها ساخته می شوند معمولاً گرما نرم به حساب نمی آیند اگر چه بعضی تولید کنندگان و نیز مصرف کنندگان این صفحات پاره ای ویژگیهای گرمانرمی برای این محصولات برمی شمارند . رزینهای آکریلیک و پلی استر هر دو از نفت بوجود می آیند و بنابر این قیمت آنها رابطه غیر مستقیمی با بهای نفت دارد . اما عوامل دیگر عرضه و تقاضا نیز دخیل هستند که باعث نوسانات شدیدی در بازار مواد شیمیایی می شوند . در بازار امروز ، آکریلیک دو تا سه برابر پلی استر قیمت دارد .

افزودنی ها

هر محصولی از صفحات سخت ، افزودنی های بیشماری دارد . این مواد افزودنی شامل رنگدانه ها نیز می شوند اما افزودنی های دیگری را در در بر می گیرند که خواص شیمیایی و فیزیکی صفحات را بهبود بخشیده یا تقویت می کنند و یا حتی چیزهای عادی مثل استقامت رزین ها در هنگام حمل و نقل و انبار کردن را تحت تاثیر قرار می دهند : جذب کنندگان اشعه ماورای بنفش ، پیوند دهنگان مولکولی ، ثبات ساز ها تنها چند نمونه از این افزودنی ها هستند . صفحات سخت نیز مانند سایر محصولات با پیشرفت فناوری پیوسته تغییراتی در افزودنی ها را تجربه کرده اند و تولید کنندگان آن همیشه بدنبال بهبود مستمر در فرآیند تولید خود هستند یک افزودنی مهم که در تمامی صفحات سخت بکار گرفته می شود کاتالیزور است . کاتالیزور یک ماده شیمیایی است (معمولا یک پروکسید) که باعث سخت شدن مخلوط می شود .

قالب ریزی

نحوه قالب ریزی صفحات خیلی ساده است . رزین مایع با افزودنی ها و پرکننده ها مخلوط می شود و سپس داخل یک قالب باز یا بسته (معمولا برای محصولات شکل دار ) ریخته می شود . بسیار مهم است که هیچ حباب هوایی داخل مخلوط باقی نماند چون در این صورت محصول دارای حفره خواهد بود . از بین بردن حبابهای هوا به روشهای مختلف انجام می شود از روش ساده تنظیم ویسکوزیته مخلوط گرفته تا لرزاندن میز قالب و سایر روشهای جالب .

شکل گیری مواد (Curing)

شکل گیری مواد یعنی اینکه به فعل و انفعالات شیمیایی که صفحه سخت را بوجود می آورند اجازه دهیم تا صد در صد کامل شود تا محصولی ثابت و یکنواخت بوجود آید و خواص فیزیکی آن کاملاً بدست آید . برخی صفحات سخت بطورخودکار و در فضای باز شکل می گیرند . سایر صفحات در حمام بخار یا در کوره قرار داده می شوند تا فرآیند شکل گیری آنان به انجام برسد . بسیاری از رزین های پلی استر نیاز به عملیات پس از شکل گیری دارند که معمولاً یک فرآیند گرم و سرد کردن است که درجه شکل گیری را بالا می برد . شکل گیری دقیق صفحات سخت بخش مهمی از فرآیند تولید است . اگر شکل گیری بدرستی رعایت نشود باعث پدیده جوش آمدن می شود یعنی اینکه حبابهای هوا روی سطح کار را می پوشانند و سطح صفحات را کاملاً نابود می کنند ، کنترل دقیق دما به هنگام شکل گیری راه موثری برای کم کردن این مشکل است .